Bazen hepimiz biraz huysuz olabiliriz. Tamamen sağlıklı bir insan duygusu olmasına rağmen zaman zaman okul, iş veya sosyal ortamımız sebebiyle oto-kontrolümüzü kaybedebiliyoruz. Kendimizi kaybettiğimizde ise öfkenin yıkıcı gücüyle karşı karşıya kalıyoruz. O zaman öfkemiz kişinin ve içinde bulunduğu sosyal çevrenin kalitesini de olumsuz yönde etkilemeye başlıyor. Kontrol edilemeyen öfke dindikten sonra, pişmanlık yaşamak ve geri dönülmesi zor yollara girmek ise kaçınılmaz oluyor.

Öfke, memnun olunmayan durumlara karşı geliştirilen temel duygularımızdandır. Yine de, bu duyguyu davranışa dönüştürürken, saldırgan olmadan, çevreye ve kendine zarar vermeden ifade edebilmek gerekir. Bu noktada, hissedilen yoğun duygu olan öfkeyi doğru ifade etme becerisi olan ?öfke kontrolü? devreye girmelidir.



İşte öfkenizi kontrol edebilmek için bir kaç ipucu:

1. İtiraf edin
Sadece söyleyin: ?Öfkeliyim?. O an yanınızda kimse yoksa da kendi kendinize söyleyin. Diğer sıfatların arkasına saklanmadan kendinize itiraf edin. Mutsuzum, canım sıkkın, üzüldüm yerine asıl hissettiğinizi, öfkeli olduğunuzu söylemeyi deneyin.

2. Kabul edin
Öfkenizi açıkladıktan sonra, bu duyguyu kabul edin. Öfkenizi kabul etmek, kendinizi ?öfkeli birey? olarak görmenizi sağlayacak; bundan sonraki seçimleriniz ve eylemleriniz için sorumluluk almaya başlayacaksınız. Bu, sizin kimliğiniz ve kendi yarattığınız hayatı yaşıyorsunuz; bu yüzden öfke de sadece sizin başarıyla üstesinden gelebileceğiniz bir problem.

3. Karar verin
Karar vermek değerlidir. Kendinize davranışlarınıza önem sırasına göre çekidüzen vermeye alıştırın. Bunu yaparken, öfkeli bile olsanız hedefinizin daha sağlıklı bir hayat olduğunu hatırlayacaksınız. Önem sıranızda neler var: başkalarını incitmek mi, kendinizi geliştirmek veya diğerlerine yardımcı olabilmek mi?

4. Zihninizi çalışır durumda tutun.
Hissettiğiniz duygunun daha sonra pişman olacağınız bir davranışa dönüşmesine fırsat vermeden söyleyecekleriniz hakkında düşünün. Kendinize birkaç dakika verin, tüm düşüncelerinizi zihninizde tartın ve ondan sonra söylemek istediğinizi söyleyin. Çok az zamanınızı alacak bu düşünme aşaması, olası saldırgan ve yıkıcı davranışlarınızdan sizi koruyacaktır.

5. Durumdan uzaklaşın
Kendinizi öfkenin kaynağından uzaklaştırmak, kısa vadeli çözüm sunsa da yararlıdır. Örneğin, sizi öfkelendiren kişiden uzaklaşmak için oda değiştirin. Bu davranış sakinleşmenizi ve öfkenizin dağılmasını sağlayacaktır. Ancak uzun vadeli çözüm istiyorsanız; öfkenizi çözümledikten sonra bu konu hakkında o kişi ile konuşarak problemi çözmeniz gerekir.

6. ?Ben Dili?ni kullanmaya çalışın
Problem çözme konuşmalarınızda, eleştirme ve suçlamadan kaçınmanız önemlidir. Bunlar sadece karşılıklı öfkenin katlamasına neden olur. Bunun yerine kendinizi ifade ederken ?Ben Dili?ne geçin. Örneğin, ?Hiçbir zaman bana yardımcı olmuyorsun? demek yerine ?Yardım etmeyi önermeden sofrayı terk etmen üzülmeme sebep oldu? demeye çalışın. Böylece daha saygılı ve anlaşılabilir olabilirsiniz.

7. Geri dönüştürün ve yeniden kullanın
Öfke, enerjidir. Yıkıcı güce sahip bu enerjiyi verimli bir şekilde kullanabiliriz. Öfkenizi dindirdikten sonra pozitif bir biçime çevirebilir ve sonrasında daha üretken bir biçimde kullanabilirsiniz. Sürekli öfkeli olduğunuzu düşünüyorsanız, bu enerjinizi sporda kullanmayı denemelisiniz. Fiziksel aktiviteler stresi azalttığı için sizi de öfkeden uzak tutacaktır.

8. Ara verin
Aralar sadece çocukların oyun oynarken verdikleri aralar değildir. Günlük streslerde hepimizin küçük molalara ihtiyacı var. Birkaç dakikalık sessizlik veya rahatlatıcı bir sahneyi hayal etmek, kendi oluşturacağınız sizi sakinleştirecek bir kelime öbeği söylemek, seçeceğiniz bir müziği dinlemek gibi aktiviteler kendinizi daha iyi hissetmenizi sağlayacaktır. Bulunduğunuz yerde hemen uygulayabileceğiniz pratik nefes egzersizlerini öğrenebilirsiniz.

9. Affedici olun
Bağışlama, kendinize yapacağınız en büyük iyiliktir. İçinizde olumsuz duygular yerine, olumlu olanlara yer verin. Haksızlık, adaletsizlik veya acıma duyguları içinde kaybolmak ve öfkenizi şiddetlendirmek yerine bağışlayıcı olun. Bu davranışınızla karşınızdaki için de öğretici olabilirsiniz. Hem herkesten, her zaman en doğru  şekilde davranmasını beklemek pek gerçekçi olmayacaktır.

10. Yardım istemeniz gereken zamanı bilin
Öfke kontrolünü öğrenmek zaman zaman zorlayıcı olabilir. Eğer öfkenizin tamamen kontrolden çıktığını düşünüyorsanız, pişman olacağınız bir şey yapmadan veya sevdiklerinizi incitmeden öfke kontrolü için bir uzmandan yardım almayı düşünmelisiniz.

Kısacası, hayatınızı öfkenizin kontrol etmesine izin vermeyin.

Back-Up Psikolojik Rehberi Ece Konuralp